Gdzie szukać pomocy psychologicznej

W ostatnich latach coraz więcej osób decyduje się na skorzystanie z pomocy specjalistów zdrowia psychicznego. Tempo życia, stres w pracy, problemy rodzinne czy trudności wychowawcze sprawiają, że wsparcie psychologa, psychoterapeuty lub psychiatry staje się coraz bardziej potrzebne.

W codziennej pracy w gabinecie często spotykamy się z tym, że zarówno dorośli pacjenci, jak i rodzice szukający pomocy dla dziecka, czują się zagubieni. Poszukując psychologa w Brzesku, mają do dyspozycji różne miejsca udzielające pomocy psychologicznej: gabinety psychologiczne i psychoterapeutyczne, poradnie zdrowia psychicznego, gabinety lekarzy psychiatrów, poradnię psychologiczno-pedagogiczną, a także ośrodki interwencji kryzysowej. Nic więc dziwnego, że trudno się w tym wszystkim odnaleźć i wiedzieć, od czego zacząć.

Dlatego przygotowaliśmy ten artykuł, aby uporządkować te informacje i pomóc Ci zrozumieć, gdzie szukać pomocy psychologicznej, czym różnią się poszczególni specjaliści i jaka forma wsparcia będzie najlepsza w danej sytuacji.

Psycholog, psychoterapeuta czy psychiatra – do kogo się zgłosić?

Choć te pojęcia często są ze sobą mylone i stosowane zamiennie to każdy z tych specjalistów pełni inną rolę w procesie wspierania zdrowia psychicznego.

Psycholog

Psycholog ukończył studia magisterskie na kierunku psychologia. Zajmuje się diagnozą psychologiczną, która pomaga pacjentowi lepiej zrozumieć swoją sytuację – emocje, sposób myślenia, relacje z innymi oraz to jak radzi sobie na co dzień. Psycholog udziela również wsparcia psychologicznego. Jest to forma indywidualnych spotkań z psychologiem, skierowana do osób, które przeżywają trudności emocjonalne, znajdują się w kryzysie lub po prostu chcą porozmawiać z kimś, kto pomoże im uporządkować myśli i lepiej zrozumieć siebie. Wsparcie psychologiczne to zwykle krótkoterminowa forma pomocy – zazwyczaj obejmuje od kilku do kilkunastu spotkań i skupia się na bieżącej sytuacji życiowej, emocjonalnym odciążeniu, wzmocnieniu zasobów oraz poszukiwaniu praktycznych sposobów radzenia sobie.

Dla wielu osób konsultacja psychologiczna to pierwszy kontakt ze specjalistą zdrowia psychicznego. Właśnie do psychologa warto się zgłosić, gdy nie wiesz jeszcze, jaka forma pomocy będzie dla Ciebie odpowiednia. Podczas konsultacji, które zwykle obejmują jedno lub kilka spotkań, psycholog zbiera wywiad diagnostyczny, przeprowadza rozmowę dotyczącą obecnej sytuacji życiowej, samopoczucia, relacji prywatnych i zawodowych, sposobów radzenia sobie. Na tej podstawie pomaga określić, jakie dalsze działania będą najbardziej pomocne: czy warto rozpocząć psychoterapię, skorzystać z krótkoterminowego wsparcia psychologicznego czy rozważyć konsultację u psychiatry lub neurologa.

Czasami psycholog może też zasugerować wykonanie badań lekarskich np. badań krwi: ogólnej morfologii, poziomu hormonów czy witamin. Dzieje się tak dlatego, że objawy, które zgłasza pacjent nie zawsze mają wyłącznie psychiczne podłoże. Zmęczenie, obniżony nastrój, drażliwość, problemy z koncentracją czy wahania nastroju mogą być związane np. z niedoborem żelaza, witaminy D, problemami z tarczycą lub zaburzeniami gospodarki hormonalnej. Takie badania pomagają wykluczyć przyczyny fizyczne stanu pacjenta i sprawiają, że diagnoza psychologiczna oraz dalsze postępowanie są bardziej trafne, a pomoc skuteczniejsza.

Psycholog udzielający wsparcia nie prowadzi psychoterapii, ale może – jeśli uzna to za zasadne – zaproponować kontakt z psychoterapeutą i pomóc w wyborze odpowiedniej formy dalszej pomocy.

Psychoterapeuta

Psychoterapeuta to osoba posiadająca kompetencje do prowadzenia psychoterapii. Psychoterapia to zwykle długoterminowy proces, który ma na celu pogłębioną pracę nad przyczynami trudności, schematami myślenia, emocjami i relacjami. Terapia służy wprowadzaniu trwałej zmiany w sposobie funkcjonowania psychicznego i emocjonalnego.

Psychoterapeutą jest osoba, która ukończyła lub jest w trakcie kilkuletniego szkolenia z zakresu psychoterapii, prowadzonego w jednym z uznanych nurtów takich jak poznawczo-behawioralny (CBT), psychodynamiczny, systemowy czy integracyjny. W wielu miejscach można spotkać osoby określane jako psychoterapeuci w trakcie szkolenia. Najczęściej są to psycholodzy, którzy po ukończeniu studiów rozpoczęli kilkuletnie całościowe szkolenie z zakresu psychoterapii. Oznacza to, że posiadają już przygotowanie zawodowe i zwykle też doświadczenie w pracy z pacjentami, a szkolenie psychoterapeutyczne stanowi element dalszego rozwoju zawodowego — pogłębianie wiedzy, zdobycie doświadczenia klinicznego i rozwijanie kompetencji terapeutycznych.

Wiele osób nie wie, że nie każdy psychoterapeuta jest psychologiem. Do szkolenia psychoterapeutycznego mogą przystąpić również absolwenci innych kierunków np. pedagogiki, socjologii, resocjalizacji czy medycyny. W naszym gabinecie wszystkie osoby prowadzące terapię są psychologami, co oznacza, że mają zarówno wykształcenie psychologiczne, jak i specjalistyczne przygotowanie do prowadzenia psychoterapii. Dzięki temu oferujemy kompleksową opiekę obejmującą również diagnozę psychologiczną. 

Psychiatra

Psychiatra to lekarz medycyny, który ukończył studia medyczne oraz specjalizację z psychiatrii. Lekarz psychiatra ma uprawnienia do przepisywania leków, które mogą pomóc ustabilizować nastrój, poprawić sen, zmniejszyć poziom lęku lub napięcia, a tym samym przywrócić równowagę w funkcjonowaniu organizmu. Może również wystawiać zaświadczenia lekarskie np. o czasowej niezdolności do pracy.

Zdarza się, że to psycholog lub psychoterapeuta kieruje pacjenta do psychiatry, aby lekarz przeprowadził wywiad medyczny, postawił diagnozę i ocenił czy konieczne jest włączenie leczenia farmakologicznego. Bywa też odwrotnie – pacjenci trafiają najpierw do psychiatry, a dopiero później, po ustabilizowaniu objawów, są kierowani na psychoterapię, jeśli trudności mają również podłoże emocjonalne lub wynikają z doświadczeń życiowych.

W praktyce najlepsze efekty często przynosi połączenie leczenia psychiatrycznego i psychoterapii. Farmakoterapia pomaga złagodzić objawy np. poprawić sen, koncentrację i poziom energii, dzięki czemu pacjent może w pełni korzystać z procesu terapeutycznego.
Psychoterapia natomiast pozwala zrozumieć przyczyny trudności, zmienić sposób myślenia i reagowania oraz nauczyć się nowych strategii radzenia sobie w codziennych sytuacjach. Takie kompleksowe podejście sprawia, że wsparcie psychiatry i psychoterapeuty wzajemnie się uzupełnia, zwiększając skuteczność leczenia i przyspieszając proces zdrowienia.

Pomoc psychologiczna dla dzieci i młodzieży

Problemy psychologiczne nie dotyczą wyłącznie dorosłych – dzieci i młodzież również są pacjentami gabinetów psychologicznych. Młodzi ludzie mierzą się dziś z wieloma wyzwaniami: presją szkolną, stresem związanym z ocenami, relacjami rówieśniczymi, mediami społecznościowymi czy oczekiwaniami otoczenia. Do tego dochodzą zmiany rozwojowe i emocjonalne, które mogą powodować napięcie, lęk, obniżony nastrój lub problematyczne zachowania. Dlatego coraz częściej rodzice decydują się na konsultację ze specjalistą, by lepiej zrozumieć, co dzieje się z ich dzieckiem i dowiedzieć się jak mogą mu pomóc.

Warto zacząć od tego, że znaczna część problemów z jakimi mierzy się młody człowiek, może mieć charakter rozwojowy. Okres dzieciństwa i dorastania to czas intensywnych zmian – fizycznych, emocjonalnych i społecznych, które bywają trudne zarówno dla samego dziecka jak i jego bliskich. Wiele trudności na etapie dzieciństwa czy dojrzewania może mieć charakter przejściowy i stanowić nieodłączny element dorastania. Niemniej, jeśli trudności stają się zbyt obciążające lub utrzymują się przez dłuższy czas warto zgłosić się do specjalisty. Niekoniecznie, aby od razu rozpoczynać terapię, ale by omówić problem i dowiedzieć się czy potrzebna będzie dalsza pomoc psychologiczna.

W zależności od rodzaju trudności i potrzeb dziecka dostępnych jest kilka form wsparcia. Pomocy można szukać zarówno w szkole jak i poza nią – w poradniach psychologiczno-pedagogicznych, ośrodkach zdrowia psychicznego lub w prywatnych gabinetach psychologicznych i psychoterapeutycznych.
Poniżej krótko omawiamy, gdzie można się zgłosić i czym poszczególne formy pomocy różnią się między sobą.

Psycholog szkolny

Pierwszą osobą do której można się zwrócić o pomoc może być psycholog szkolny, zwłaszcza jeśli trudności dziecka dotyczą sytuacji w szkole np. relacji z rówieśnikami, nauczycielami, problemów z koncentracją czy stresem przed sprawdzianami. Psycholog szkolny nie prowadzi terapii, ale udziela wsparcia na terenie szkoły, pomaga dziecku w bieżących trudnościach i może być pierwszą osobą, która po konsultacji może pokierować rodzica, gdzie szukać dalszej pomocy.

Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna (PPP)

W niektórych sytuacjach warto również rozważyć skorzystanie z pomocy Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej (PPP). Każda szkoła podlega poradni rejonowej, w której można bezpłatnie uzyskać diagnozę oraz wsparcie psychologiczno-pedagogiczne. Poradnia przeprowadza badania (np. dotyczące rozwoju emocjonalnego, poznawczego czy trudności w uczeniu się) i może wydać opinię lub orzeczenie, które stanowi podstawę do uzyskania dodatkowego wsparcia w szkole np. dostosowania wymagań edukacyjnych, zajęć wspomagających lub pracy z nauczycielem wspierającym. Specjaliści z poradni mogą także pokierować rodziców do dalszej diagnozy lub terapii, jeśli uznają, że dziecko wymaga szerszej pomocy.

Gabinety prywatne

Jeśli rodzice chcą umówić dziecko na konsultację z psychologiem prywatnie, mogą zgłosić się do psychologa lub psychoterapeuty pracującego z dziećmi i młodzieżą. Pierwsze kilka spotkań zwykle ma charakter konsultacyjno-diagnostyczny. Psycholog rozmawia z rodzicami, poznaje dziecko, zbiera wywiad dotyczący jego funkcjonowania w domu i w szkole. Na tej podstawie wspólnie z rodzicami ustala, jaka forma pomocy będzie najbardziej odpowiednia – czy będzie to psychoterapia indywidualna, zajęcia integracji sensorycznej, terapia grupowa, czy może terapia rodzinna, jeśli trudności dotyczą relacji w domu.

Jako psycholodzy pracujący z dziećmi i młodzieżą staramy się (za zgodą rodziców i samego dziecka/nastolatka) utrzymywać kontakt ze szkołą, szczególnie wtedy, gdy trudności dotyczą funkcjonowania w środowisku szkolnym. Współpraca z wychowawcą, pedagogiem lub psychologiem szkolnym odbywa się zawsze z poszanowaniem zasad poufności i tylko w takim zakresie jaki jest potrzebny, by lepiej zrozumieć sytuację dziecka. Taka wymiana informacji pomaga dopasować formę wsparcia do rzeczywistych potrzeb dziecka i sprawia, że działania w domu, w gabinecie i w szkole wzajemnie się uzupełniają.

O tym, czym kierować się przy wyborze specjalisty dla dziecka lub nastolatka napisaliśmy osobny artykuł, który można przeczytać tutaj: Jak wybrać psychologa dziecięcego w Brzesku

Psycholog na NFZ

Pomoc psychologiczna jest dostępna nie tylko prywatnie, ale również bezpłatnie – w ramach Narodowego Funduszu Zdrowia (NFZ).
Aby skorzystać z takiej formy wsparcia, nie jest potrzebne skierowanie od lekarza rodzinnego. Wystarczy zgłosić się do poradni zdrowia psychicznego dla dzieci i młodzieży lub dorosłych, w zależności od wieku pacjenta.

W ramach NFZ można skorzystać z konsultacji psychologicznych, psychoterapii indywidualnej, rodzinnej lub grupowej, a także z konsultacji psychiatrycznej, jeśli jest taka potrzeba. Czas oczekiwania na wizytę zależy od miejsca – w większych ośrodkach i miastach terminy bywają dłuższe, dlatego część osób decyduje się na prywatną wizytę, aby uzyskać pomoc szybciej.

Aby znaleźć psychologa na NFZ w Brzesku, można skorzystać z wyszukiwarki dostępnej na stronie pacjent.gov.pl.

Wystarczy wykonać kilka prostych kroków:

1. Wejdź na stronę pacjent.gov.pl.
2. W górnym menu wybierz zakładkę Załatw sprawę, a następnie pozycję Szukam wolnych terminów leczenia.
3. W wyszukiwarce wpisz interesującą Cię frazę – poradnia psychologiczna lub poradnia psychologiczna dla dzieci
4. Ustaw województwo małopolskie i miejscowość Brzesko.

W wynikach wyszukiwania pojawi się lista placówek, które oferują bezpłatną pomoc psychologiczną w ramach NFZ - wraz z adresami, numerami telefonów oraz informacją o dostępnych terminach.

Psychiatra

Na konsultację psychiatryczną warto zgłosić się, gdy objawy dziecka są nasilone, utrzymują się długo lub utrudniają codzienne funkcjonowanie np. gdy dziecko nie śpi, odmawia jedzenia, izoluje się od rówieśników i rodziny, przejawia bardzo silny lęk lub myśli lub plany samobójcze. Nie zawsze jednak leczenie farmakologiczne jest konieczne – często psychiatra współpracuje z psychoterapeutą lub psychologiem, łącząc różne formy pomocy, by uzyskać najlepszy efekt terapeutyczny.

Nagłe wypadki i sytuacje kryzysowe

Na koniec chcemy jeszcze wspomnieć, że są sytuacje, w których nie należy czekać do czasu wizyty u psychologa czy psychoterapeuty, ponieważ zagrożone jest zdrowie lub życie własne lub bliskiej osoby. Dotyczy to zarówno dorosłych, jak i dzieci czy nastolatków, którzy mogą przeżywać bardzo silny kryzys emocjonalny, mieć myśli samobójcze lub doświadczyć nagłego załamania psychicznego.

W takich przypadkach należy natychmiast wezwać pomoc – dzwoniąc pod numer alarmowy 112 lub udając się na najbliższy szpitalny oddział ratunkowy (SOR), gdzie lekarz oceni stan psychiczny i zapewni dalsze wsparcie.

Pomoc można również uzyskać w Ośrodku Interwencji Kryzysowej (OIK) – placówce działającej całodobowo, która oferuje bezpłatne wsparcie psychologiczne oraz interwencję kryzysową. Z pomocy OIK mogą korzystać zarówno osoby dorosłe, jak i rodziny z dziećmi znajdujące się w trudnej sytuacji życiowej.

W Małopolsce najbliższe ośrodki interwencji kryzysowej działają m.in. w Brzesku, Tarnowie i Bochni. To miejsca, w których można uzyskać bezpłatną i natychmiastową pomoc psychologiczną, również w nocy, weekendy i święta.

W Brzesku działa Ośrodek Interwencji Kryzysowej, funkcjonujący w strukturach Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie:

ul. Piastowska 2B, 32-800 Brzesko
Telefon: (14) 66 300 31
Telefon interwencyjny (całodobowy): 534 706 935

Jeśli masz pytania lub chcesz dowiedzieć się więcej o możliwościach pomocy psychologicznej w naszym gabinecie, zachęcamy do kontaktu telefonicznego lub poprzez formularz kontaktowy.